• YARIM ALTIN
    1.438,00
    % -0,41
  • AMERIKAN DOLARI
    7,4115
    % -0,02
  • € EURO
    9,0066
    % -0,20
  • £ POUND
    10,1362
    % -0,16
  • ¥ YUAN
    1,1437
    % -0,03
  • РУБ RUBLE
    0,0983
    % -0,27
  • BITCOIN/TL
    245059,209
    % 1,30
  • BIST 100
    1.545,20
    % 0,18

Mehmet Ocaktan: “Yoksullar ligine hoş geldiniz”

Mehmet Ocaktan: “Yoksullar ligine hoş geldiniz”

Koronavirüs salgınıyla gayret ettiğimiz şu günlerde hayatımızı direkt ilgilendiren en değerli mevzu; hangi aşıyı kullanacağız, ne vakit aşı olacağız? Şu an itibariyle tek seçeneğimiz yalnızca Çin aşısı üzere görünüyor. Bu sözün Çin aşısına güvensizlik üzere algılanmasını istemem, kuşkusuz o da kıymetli bir aşı. Temel sorulması gereken, Türkiye üzere büyük bir ülkenin böylesine tek aşı seçeneğine mahkum olmasıdır.

Neden Türkiye’nin bu türlü bir çaresizlik manzarası sergilediğini anlayabilmek için galiba bu bahiste kısa bir özete gereksinim var.

Biliyoruz ki şu an itibariyle iki Türk bilim beşerinin buldukları ve Amerikan Pfizer firmasıyla ortak ürettikleri “Biontech aşısı”nın üçüncü faz testlerinin orta sonuçları açıklandı. Tıpkı biçimde İngiliz AstraZenca ve Amerikalı Moderna firmalarının aşı çalışmalarının da üçüncü faz orta sonuçları açıklandı. Şimdilik en muteber aşılar da bunlar…

Münasebetiyle ülkelerin büyük çoğunluğu bu aşılara yönelmiş bulunuyor. Başta ABD olmak üzere, AB, İngiltere, Japonya, Kanada üzere ülkeler Çin ve Rusya’nın ürettiği aşılar dışındaki bütün aşılardan siparişlerini vermiş durumdalar. Bize ise kala kala Çin aşısı kaldı. Buradan da şimdilik alabildiğimiz yalnızca 50 milyon dozluk bir miktar… Bu ölçünün tamamı geldiğinde bile lakin nüfusumuzun yüzde otuzuna lakin aşı yapabileceğiz.

Gelişmiş ülkeler dışındaki ülkeler bile vaktinde planlamalarını yapıp alternatifli bir biçimde aşı kontratlarını bir iki ay öncesinden imzalamışlar ve aşılama çalışmalarına başladılar. Artık kendimizi gelişmiş Avrupa ülkeleriyle kıyaslamaktan vazgeçtik… Ancak bir gerçek var ki en muteber aşıların alımı konusunda Meksika, Şili, Peru, Ekvador ve Kostarika üzere ülkelerin bile vaktinde kontratlarını yapıp siparişlerini vermeleri Türkiye ismine nitekim hüzün verici. Demek ki “yerli ve ulusal masalları” anlatarak ‘büyük devlet’ olunamıyormuş…

Şayet salgınla gayret stratejinizi akıl-bilim ve şeffaflık üzerine bina etmemişseniz, meseleyi “70 ülkeye maske yardımında bulunduk” gibi bir şova dönüştürmüşseniz, daha da kıymetlisi paranız yoksa vaktinde aşı siparişi yapamaz ve sonunda Çin aşısıyla yetinmek zorunda kalırsınız. Evet fakirler ligine güzel geldiniz…

Pekala neden bu türlü oldu?

Zira biz memleketin bütün kurumlarının tek öndere bağlandığı, sıkıntıların tahlili için üstten talimat beklendiği Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi üzere garip bir rejimle yönetiliyoruz. Bu rejimde kurumlara muhtaçlık yok… Şayet gerçek manada bir parlamenter sistem ya da kuvvetler ayrılığının, denge-denetlemenin olduğu bir başkanlık sistemiyle yönetiliyor olsaydık Sıhhat Bakanlığı daha işin başında salgınla çaba stratejisini belirler, şeffaf bir biçimde yönetir ve ülkenin muhtaçlığı olan aşıların alımını bütün uygar ülkeler üzere vaktinde yapardı. Ancak bizde rejim bu türlü işlemiyor, çünkü ne kadar ve ne vakit aşı alınacağına fakat cumhurbaşkanı karar verebilir.

Şayet gerçek manada demokratik bir hukuk devleti olsaydık kimin ne kadar özgürlüğe ve de adalete muhtaçlığı olduğuna devleti yönetenler değil, hukuk karar verirdi.

Şayet demokratik bir sistemle yönetiliyor olsaydık ülkenin iktisat siyasetlerini tek kişinin talimatlarıyla değil, ekonomik gerçekliklere hakim, piyasa koşullarını bilen liyakatli ekonomistlerin ortak aklıyla belirlerdik.

Galiba herkesin bildiği bir gerçeğin altını tekrar tekrar çizmek gerekiyor; şayet bir ülkede kimin ne kadar demokrasiye, ne kadar özgürlüğe, hangi kalitede ve ne ölçüde aşıya gereksinimi olduğunu tek bir kişi belirler hale gelmişse o ülkenin ne kendi halkı nezdinde, ne de dünya ülkeleri ortasında bir saygınlığının ve prestijinin olması mümkün değildir.

Unutmayalım ki enflasyon ve işsizlik sayılarını kağıt üstünde düşük göstererek, olay sayılarının açıklanmasında şeffaflığa riayet etmeyerek prestij ve itimat kazanamayız. Hakikat haber yapan gazetecileri, müellifleri, fikir ve sivil toplum insanlarını cezaevine atarak, akademide farklı düşünenleri, konuşanları susturarak ülkenin prestijini arttıramayız. Yargıyı siyasallaştırıp mahkemelerin bağımsızlığına gölge düşürerek Türkiye’nin demokratik bir ülke olduğuna kimseyi inandıramayız. Toplumun belirli kısımlarını ötekileştirip düşman ilan ederek sağlam bir ülke olamayız. Neredeyse dünya ülkelerinin büyük bir kısmıyla hengame ederek, düşman ilan ederek yalnızlıktan kurtulamayız.

Mehmet Ocaktan

Yazının Kaynağına Buradan Ulaşabilirsiniz